Kotwy

Materiał

Kotwy drutowe oraz wszystkie inne materiały do mocowania elewacji powinny być wykonane ze stali nierdzewnej w gatunku zgodnym z PN-EN 1996-2. Wszystkie kotwy zabezpieczane powierzchniowo (cynkowane, maczane w lepiku lub zaczynie cementowym) są niedoskonałe. Dzieje się tak dlatego, że w czasie ich montażu i pracy w murze, łatwo może zostać uszkodzona warstwa zabezpieczająca i kotwa ulega korozji. Jest to niebezpieczne zjawisko, zwłaszcza w przypadku kotew ocynkowanych, gdzie na styku żelaza i cynku momentalnie wytwarza się ogniwo korozji elektrolitycznej.

Średnica

Elewacja jest obciążona parciem i ssaniem wiatru, w związku z tym kotwy muszą odznaczać się dużą wytrzymałością na ściskanie i rozciąganie. Powinny przy tym być wykonane z materiału na tyle elastycznego, żeby umożliwić oddzielną pracę elewacji i ściany zasadniczej. Zbyt sztywne kotwy mogą doprowadzić do spękania elewacji (w czasie ogrzewania słońcem nie pozwolą na przemieszczanie się elewacji względem ścian wewnętrznych). W związku z tym kotwy nie mogą być za grube. Zalecana średnica to 4 mm. Przy dużych obciążeniach wiatrem zwiąksza się po prostu liczbę kotew na 1 m2 elewacji.

Rozmieszczenie

Liczba kotew na 1 m2 zależy od parcia i ssania wiatru w danej strefie, odległości elewacji od ściany nośnej, powierzchni ściany, nasłonecznienia oraz innych czynników i powinna być każdorazowo przeliczona przez konstruktora. W 99 przypadkach na 100, sprawdza się liczba 5 sztuk/m2. W takim przypadku kotwy umieszcza się co 50 cm w rozstawie poziomym i co 40-45 cm w rozstawie pionowym, w ten sposób, aby „mijały” się one między sobą. Dodatkowo wokół otworów (okiennych i drzwiowych) umieszcza się kotwy liniowo (3 sztuki na metr bieżący).

Rodzaje

Kotwy można podzielić na dwie grupy:

  • kotwy wkładane w spoiny,
  • kotwy do późniejszego montażu.

Kotwy wkładane w spoiny

Przeznaczone są do wkładania w zaprawę podczas wznoszenia ściany wewnętrznej. W zależności od technologii wznoszenia ściany wewnętrznej (rodzaju zaprawy), stosuje się dwa rodzaje kotew:

  • kotwy do zapraw tradycyjnych – typ NL,
  • kotwy do cienkich spoin – typ PRIK.

Obie grupy kotew najlepiej sprawdzają się w przypadkach, gdy moduł wysokości elementów ściany nośnej jest wielokrotnością wysokości cegieł elewacyjnych (lub jest po prostu taki sam). Główną zaletą takich kotew jest bardzo prosty montaż. Wadą – konieczność odginania w przypadku, kiedy spoiny obu ścian nie pokrywają się ze sobą.

Kotwy do późniejszego montażu

Stosowane są w kilku przypadkach:

  • ściana nośna wykonana jest z materiału uniemożliwiającego osadzenie kotew typu NL lub PRIK (na przykład ściana żelbetowa),
  • istnieją duże rozbieżności w modułach wysokości elementów użytych do budowy ścian i wystąpiłaby konieczność znacznego odginania kotew,
  • wykonujemy elewację na ścianie już istniejącej,
  • chcemy zmniejszyć ryzyko wypadku na budowie (skaleczenie pracowników o wystające z muru kotwy).

Technologia montażu:

– naniesienie na ścianę linii poziomych (wymierzonych w ten sposób, aby pokrywały się ze spoinami przyszłej ściany elewacyjnej) w rozstawie 45-50 cm,

– wywiercenie na tych liniach otworów co 50 cm pod przyszłe kotwy,

– włożenie w otwory kołków rozporowych odpowiednich do danego rodzaju ściany (inne kołki stosuje się do ścian betonowych, ceramicznych, czy gazobetonowych). Nie dotyczy NGK. Kotwa NGK przeznaczona jest do montażu bezpośrednio w gazobetonie bez użycia kołka rozporowego,

– wkręcenie lub wbicie w kołki kotew (pomocne w tym celu mogą być przyrządy do wkręcania lub wbijania).